Test abstract redeneervermogen Selor: voorbeelden en methode

Bij een federale vacature kom je al snel de test abstract redeneervermogen tegen. Je krijgt abstracte figuren of letters voor je, ontdekt de regel die erachter zit en past die toe op nieuwe informatie. Op Werkenvoor.be, waar BOSA de vroegere Selor-tests uitlegt, staat het zo: je moet regels afleiden uit abstracte informatie en die regels op nieuwe informatie toepassen.

Wat dat concreet betekent, lees je hieronder: hoe lang de test duurt, de vier varianten met een uitgewerkt voorbeeld, hoe je score tot stand komt en een methode om te oefenen.

Waarom abstract redeneren zo eerlijk is

BOSA beschrijft de test als een meting van je intellectueel en logisch redeneervermogen, en van hoe soepel je met ongewone informatie omgaat om oplossingen te vinden. Je voorkennis, je opleiding en je ervaring hebben geen invloed op het resultaat. Er is geen leerstof om vooraf te memoriseren: alles wat je nodig hebt, staat in de vraag zelf.

Dat is goed nieuws. Wat je wel kan verbeteren, is je gewoonte om regels snel te zien. Dat is precies wat je met oefenen traint.

Hoe lang duurt de test?

De exacte duur van jouw test staat in de rubriek Procedure van de vacature. Kijk daar na voor je begint te plannen.

De vier varianten, telkens met een voorbeeld

BOSA beschrijft vier varianten. De voorbeelden hieronder heeft PassFederal zelf geschreven om de redenering te tonen. Het zijn geen officiële vragen.

Figuren en symbolen. Je ziet rijen met een of meer basisfiguren en een of meer eindfiguren, met een of meer symbolen ertussen. Jij zoekt het effect van elk symbool.

Voorbeeld: een kleine rode ruit met het symbool ● wordt twee kleine rode ruiten. Een kleine blauwe cirkel met ● wordt twee kleine blauwe cirkels. Het symbool ● verdubbelt dus het aantal figuren, en een grote groene driehoek met ● wordt twee grote groene driehoeken.

Reeksen figuren. Figuren staan in een logische volgorde en jij kiest uit meerdere mogelijkheden de figuur die de reeks aanvult.

Voorbeeld: een stip staat linksboven in een vierkant, dan rechtsboven, dan rechtsonder. Hij schuift telkens een hoek op met de wijzers van de klok mee, dus de volgende stip staat linksonder.

Stroomdiagrammen. Elk diagram heeft lege vakjes. Op basis van de informatie die je krijgt, kies je wat erin hoort.

Voorbeeld: het startvakje bevat TOP. Een eerste pijl zegt "elke letter één plaats vooruit in het alfabet", een tweede "zet de eerste letter achteraan". Het eerste lege vakje wordt UPQ en het tweede PQU. Je werkt de pijlen een voor een af, in volgorde.

Lettercombinaties. Je voert een of meer bewerkingen uit op een combinatie van letters en zoekt de nieuwe combinaties.

Voorbeeld: welke letter vult de reeks A · C · E · G · ? aan? Telkens wordt één letter overgeslagen: A (B) C (D) E (F) G (H) I. Het antwoord is I.

Je hoeft niet klaar te raken

Veel kandidaten schrikken van het tempo. BOSA zegt het zelf, en dat mag je geruststellen: het aantal vragen is waarschijnlijk groter dan het aantal vragen dat je kan beantwoorden. Het advies luidt: werk snel, maar nauwkeurig.

Je score weerspiegelt dat. Het resultaat van de test abstract redeneervermogen is een genormeerde score op 100. BOSA vergelijkt je prestatie met een referentiegroep: kandidaten die dezelfde test onder dezelfde omstandigheden al aflegden. Er is een referentiegroep per test, per taalrol en per functieniveau.

De grens van 50/100 hangt af van de moeilijkheid van de test. Is de test moeilijk, dan volstaat iets minder dan de helft juiste antwoorden voor 50/100. BOSA geeft zelf een voorbeeld bij een test abstract redeneren: een kandidate beantwoordde minder dan de helft van de vragen, maakte de test niet af, maar al haar antwoorden waren juist. Ze kreeg 59,3/100, omdat de meeste kandidaten uit de referentiegroep minder juiste antwoorden gaven dan zij.

Met 50/100 ben je nog niet zeker geselecteerd. Het reglement van je selectie bepaalt wanneer je slaagt.

Strafpunten: antwoorden of niet?

Zoek in de instructies of een fout antwoord strafpunten kost. Is dat niet zo, beantwoord dan alle vragen. Zijn er strafpunten, beantwoord dan zoveel mogelijk vragen waarvan je het antwoord kent. Maak ook de voorbeeldvragen voor de echte test begint: zo weet je hoe je moet antwoorden.

Vijf tips om te oefenen

Dit zijn tips van PassFederal, geen officiële regels.

1. Bekijk één kenmerk per keer. Vorm, aantal, plaats, kleur, draaiing: vergelijk elk kenmerk apart in plaats van hele figuren.
2. Formuleer eerst je regel. Een antwoordoptie die erop lijkt, kan je afleiden. Zeg de regel eerst in je hoofd, zoek hem dan bij de opties.
3. Test de regel op elke rij. Werkt hij maar op twee van de drie rijen, dan is het niet de juiste regel.
4. Schrijf bij letters elke bewerking op (omkeren, verschuiven, vervangen) voor je de opties leest, en voer ze in volgorde uit.
5. Blijf niet hangen. De officiële voorbereidingspagina raadt aan om niet te lang stil te staan bij wat je niet weet. Je hoeft niet alles te doen.

Voorbereiden op de testdag

• Lees je vacature grondig: daarin staan de soorten tests en wat ze meten.
• Vraagt de bevestigingsmail om een balpen, neem er dan een mee: je krijgt kladpapier.
• Gebruik de oefenmodule van het testplatform om de omgeving en de digitale hulpmiddelen vooraf te leren kennen.
• Bekijk de officiële demo. Ze bestaat voor master- en bachelorniveau en voor secundair onderwijs of lager, maar ze toont niet alle mogelijke varianten.

Oefenen met PassFederal

Wat een demo niet geeft, is volume. PassFederal laat je alle vier de gepubliceerde varianten oefenen, in een vragenbank A/B en een vragenbank C/D. Bij elke vraag is elke optie uitgelegd: je ziet de regel en waarom de andere antwoorden afvallen. Op onze pagina over abstract redeneren lees je meer over de test. De getimede simulatie bevat het abstracte onderdeel van 20 minuten, gevolgd door de drie andere tests, telkens met nieuwe vragen.

Wil je weten waar je staat? Doe de gratis test: vragen abstract, verbaal en numeriek redeneren, zonder account en zonder bankkaart. Een overzicht van alle proeven vind je in onze gids over de selectietesten per niveau. Daarna opent het aanbod van PassFederal de vier tests, beide vragenbanken, de simulatie en je voorbereidingsplan, in het Nederlands en het Frans.